Actualnosci

MONOWSHÓD V: „Kino Niepodległej” – premierowy pokaz wystawy w Wilnie

W Domu Kultury Polskiej w Wilnie, w ramach Międzynarodowego Festiwalu Monospektakli MONOWschód V, została otwarta wystawa „Polskie drogi do niepodległości – Kino Niepodległej”.

– Zaledwie tydzień temu odebraliśmy te plansze z drukarni, jest to więc całkowita premiera. Cieszę się, że ta wystawa zaczyna swoje życie właśnie w Wilnie, bo kariera aktorska wielu jej bohaterów związana jest z tym miastem – dla TVP Wilno mówi Piotr Jezierski, twórca wystawy.

– Hasło naszego festiwalu w tym roku, który jest dla nas wyjątkowy z racji jubileuszu 60-lecia istnienia naszego teatru, brzmi „Być bliżej widza”. Nie ukrywam, że w czasie pandemii jego realizacja jest ogromnym wyzwaniem – komentuje Lila Kiejzik, kierowniczka Polskiego Teatru „Studio” w Wilnie.

W ramach wystawy zaprezentowane zostały sylwetki dwudziestu wybitnych postaci reprezentujących przedwojenne środowisko filmowe. Wśród jej bohaterów znaleźli się aktorzy, reżyserzy i scenarzysta wpływający na kształt polskiego życia kulturalnego dwudziestolecia międzywojennego, ludzie związani nie tylko z przemysłem filmowym, ale również z teatrem, sceną kabaretową oraz wodewilową, literaturą i sztuką.

Wystawy z cyklu „Polskie drogi do niepodległości” Fundacja „Pomoc Polakom na Wschodzie” realizuje od 2018 r. „Kino Niepodległej” to pierwszy, autorski projekt Piotra Jezierskiego, jaki został zrealizowany w ramach tego cyklu.

Piotr Jezierski to pisarz, kulturoznawca i dziennikarz związany z Fundacją „Pomoc Polakom na Wschodzie”. Redaktor portalu IDA. Autor zbiorów esejów „Siła strachu” i „Wektory wyobraźni” oraz powieści „Kochankowie brzydszej córki”. Jak wyjaśnił, X muzę pokochał, gdy pracował jako realizator programów telewizyjnych poświęconych klasyce polskiego kina „W Iluzjonie” i „Kalejdoskop polskiego filmu”.

– Przez kilka lat miałem przyjemność współpracować ze Stanisławem Janickim, specjalistą od klasyki polskiego filmu. Pracując nad wystawą, korzystałem z tego, co zapamiętałem z tej współpracy i z książek, których przez ten czas uzbierała się u mnie spora półka – zapewnia autor wystawy. P. Jezierski podkreśla, że spośród całej masy polskich gwiazd tego okresu wybrał te, których historie wydawały mu się najciekawsze.

– Nie ukrywam, że jest to również galeria moich ulubieńców – dopowiada znawca kina.

Bohaterowie wystawy to aktorki i aktorzy: Elżbieta Barszczewska, Franciszek Brodniewicz, Eugeniusz Bodo, Helena Grossówna, Adolf Dymsza, Mieczysława Ćwiklińska, Adam Brodzisz, Lena Żelichowska, Kazimierz Junosza-Stępowski, Jadwiga Smosarska, Ludwik Sempoliński, Jerzy Pichelski, Kazimierz Wajda i Henryk Vogelfänger, Aleksander Żabczyński, Aleksander Zelwerowicz oraz Ina Benita; reżyserzy: Mieczysław Krawicz, Józef Lejtes i Michał Waszyński oraz scenarzysta i literat Anatol Stern.

– Myślę, że wilnian zainteresują szczególnie osoby związane z tym miastem, które grały na deskach wileńskich teatrów. Nie brakuje też wątków sensacyjnych związanych z Wileńszczyzną. W czasie wojny tu właśnie ukrywał się Ludwik Sempoliński, który jako aktor parodiujący przed wojną Hitlera, został skazany na karę śmierci – wyjaśnia Piotr Jezierski.

Jak podkreślają organizatorzy, wystawa to nie tylko rozdział historii polskiego kina w „pigułce”, ale również panorama życia kulturalnego II RP i opowieść o dramatycznych często losach polskich artystów podczas II wojny światowej i w czasach komunizmu.

– Uważam, że to symboliczne, że premiera tej wystawy ma miejsce właśnie podczas naszego festiwalu. Ze względu na pandemię obejrzenie jej może być utrudnione, dlatego przenosimy to wydarzenie do internetu. Od niedzieli, 13 grudnia, na kanale YT Polskiego Teatru „Studio” będzie można obejrzeć film z wernisażu wystawy, podczas którego Piotr Jezierski opowiada o jej bohaterach – informuje Lila Kiejzik.

Od 10 grudnia wystawę można obejrzeć indywidualnie, z zachowaniem zaleceń związanych z kwarantanną, w holu Domu Polskiego w Wilnie.

Projekt został zrealizowany przez Polski Teatr „Studio” w Wilnie, Fundację „Pomoc Polakom na Wschodzie”, a finansowany ze środków Kancelarii Prezesa Rady Ministrów w ramach zadania publicznego dotyczącego pomocy Polonii i Polakom za granicą.